Bài 96 Các bài toán điển hình Nâng cao CLC

Phương pháp giả thiết tạm

Chuyên đề nâng cao phương pháp giả thiết tạm với phương pháp chọn lọc, 20 bài toán phân loại và lời giải đầy đủ từng bước dành cho học sinh ôn thi vào lớp 6 CLC.

Học xong bài này

Mục tiêu bài học

Nhận biết và xử lí các biến đổi nâng cao của dạng Phương pháp giả thiết tạm.
Biết phân tích dữ kiện ẩn, lựa chọn phương pháp ngắn gọn và kiểm tra kết quả.
Trình bày lời giải đầy đủ từng bước theo ngôn ngữ Toán tiểu học, không dùng kiến thức thuần THCS.

Ghi nhớ kiến thức nền

Kiến thức cần nhớ

Phạm vi: Bài học chỉ tập trung vào câu hỏi nâng cao, dữ kiện ẩn, bài toán ngược và bài toán có nhiều điều kiện. Các thao tác cơ bản được coi là kiến thức nền.

Tóm tắt bằng sơ đồ đoạn thẳng giúp nhìn rõ quan hệ giữa các đại lượng.
Mỗi kết quả trung gian phải trả lời một câu hỏi cụ thể của bài toán.
Sau khi tìm được đáp số, thay ngược vào dữ kiện để kiểm tra.
Giả sử tất cả thuộc một loại, tính phần chênh lệch rồi quy về số đối tượng của loại còn lại.

Quan sát cách làm

Ví dụ minh họa

Phương pháp chung

Đọc kĩ đề, gạch dưới dữ kiện và xác định chính xác yêu cầu cuối cùng.
Ta tóm tắt các đại lượng và quan hệ giữa chúng bằng lời hoặc sơ đồ đoạn thẳng. Cần xác định rõ tổng, hiệu, tỉ số hay giá trị trung bình mà đề cung cấp.
Trình bày từng kết quả trung gian, giải thích ý nghĩa của phép tính và kiểm tra lại kết luận.

Ví dụ 1: Có 24 con gà và thỏ, tổng cộng 82 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Hướng dẫn giải chi tiết:

Phân tích đề: Ta tóm tắt các đại lượng và quan hệ giữa chúng bằng lời hoặc sơ đồ đoạn thẳng. Cần xác định rõ tổng, hiệu, tỉ số hay giá trị trung bình mà đề cung cấp.

Bước 1: Giả sử cả 24 con đều là gà thì có 24×2=48 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Vì sao làm như vậy: Sơ đồ hoặc bảng tóm tắt làm lộ ra phần bằng nhau và phần chênh lệch, giúp chọn phép tính đúng.

Bước 2: Số chân thừa là 82−48=34; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 34:2=17. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Vì sao làm như vậy: Ta tìm đại lượng trung gian trước, rồi dùng nó để tính đại lượng đề hỏi; mỗi kết quả đều cần được gọi tên rõ ràng.

Ý nghĩa của kết quả: Câu trả lời cuối phải đúng với đối tượng và thời điểm được hỏi trong đề.

Kết luận: Số gà là 24−17=7.

Kiểm tra: Dùng các kết quả tìm được để lập lại tổng, hiệu, tỉ số hoặc trung bình đã cho.

Ví dụ 2: Có 50 con gà và thỏ, tổng cộng 174 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Hướng dẫn giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 50 con đều là gà thì có 50×2=100 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Vì sao làm như vậy: Sơ đồ hoặc bảng tóm tắt làm lộ ra phần bằng nhau và phần chênh lệch, giúp chọn phép tính đúng.

Bước 2: Số chân thừa là 174−100=74; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 74:2=37. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Vì sao làm như vậy: Ta tìm đại lượng trung gian trước, rồi dùng nó để tính đại lượng đề hỏi; mỗi kết quả đều cần được gọi tên rõ ràng.

Ý nghĩa của kết quả: Câu trả lời cuối phải đúng với đối tượng và thời điểm được hỏi trong đề.

Kết luận: Số gà là 50−37=13.

Kiểm tra: Dùng các kết quả tìm được để lập lại tổng, hiệu, tỉ số hoặc trung bình đã cho.

Ví dụ 3: Có 34 con gà và thỏ, tổng cộng 108 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Hướng dẫn giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 34 con đều là gà thì có 34×2=68 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Vì sao làm như vậy: Sơ đồ hoặc bảng tóm tắt làm lộ ra phần bằng nhau và phần chênh lệch, giúp chọn phép tính đúng.

Bước 2: Số chân thừa là 108−68=40; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 40:2=20. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Vì sao làm như vậy: Ta tìm đại lượng trung gian trước, rồi dùng nó để tính đại lượng đề hỏi; mỗi kết quả đều cần được gọi tên rõ ràng.

Ý nghĩa của kết quả: Câu trả lời cuối phải đúng với đối tượng và thời điểm được hỏi trong đề.

Kết luận: Số gà là 34−20=14.

Kiểm tra: Dùng các kết quả tìm được để lập lại tổng, hiệu, tỉ số hoặc trung bình đã cho.

Làm theo kiến thức vừa học

Bài tập áp dụng

Gồm 5 bài tập nâng cao. Em hãy tự trình bày bài giải đầy đủ vào vở trước khi mở lời giải.

Bài 1: Có 27 con gà và thỏ, tổng cộng 72 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 2: Có 49 con gà và thỏ, tổng cộng 118 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 3: Có 22 con gà và thỏ, tổng cộng 72 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 4: Có 57 con gà và thỏ, tổng cộng 136 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 5: Có 28 con gà và thỏ, tổng cộng 68 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Xem lời giải

Bài 1: Có 27 con gà và thỏ, tổng cộng 72 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải:

Trước hết, ta tóm tắt quan hệ giữa các đại lượng, tìm đại lượng trung gian cần thiết rồi mới trả lời câu hỏi chính.

Giả sử cả 27 con đều là gà thì có 27×2=54 chân.

Phép tính này giải quyết quan hệ đầu tiên của bài và tạo ra dữ kiện còn thiếu cho bước tính tiếp theo.

Số chân thừa là 72−54=18; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 18:2=9.

Dùng kết quả trung gian để tìm đại lượng đề hỏi, ghi rõ đơn vị và đối tượng trong từng câu lời giải.

Từ các kết quả trên, ta trả lời đầy đủ yêu cầu của bài toán và ghi đáp số kèm đơn vị (nếu có).

Đáp số: Số gà là 27−9=18.

Bài 2: Có 49 con gà và thỏ, tổng cộng 118 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải:

Trước hết, ta tóm tắt quan hệ giữa các đại lượng, tìm đại lượng trung gian cần thiết rồi mới trả lời câu hỏi chính.

Giả sử cả 49 con đều là gà thì có 49×2=98 chân.

Phép tính này giải quyết quan hệ đầu tiên của bài và tạo ra dữ kiện còn thiếu cho bước tính tiếp theo.

Số chân thừa là 118−98=20; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 20:2=10.

Dùng kết quả trung gian để tìm đại lượng đề hỏi, ghi rõ đơn vị và đối tượng trong từng câu lời giải.

Từ các kết quả trên, ta trả lời đầy đủ yêu cầu của bài toán và ghi đáp số kèm đơn vị (nếu có).

Đáp số: Số gà là 49−10=39.

Bài 3: Có 22 con gà và thỏ, tổng cộng 72 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải:

Trước hết, ta tóm tắt quan hệ giữa các đại lượng, tìm đại lượng trung gian cần thiết rồi mới trả lời câu hỏi chính.

Giả sử cả 22 con đều là gà thì có 22×2=44 chân.

Phép tính này giải quyết quan hệ đầu tiên của bài và tạo ra dữ kiện còn thiếu cho bước tính tiếp theo.

Số chân thừa là 72−44=28; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 28:2=14.

Dùng kết quả trung gian để tìm đại lượng đề hỏi, ghi rõ đơn vị và đối tượng trong từng câu lời giải.

Từ các kết quả trên, ta trả lời đầy đủ yêu cầu của bài toán và ghi đáp số kèm đơn vị (nếu có).

Đáp số: Số gà là 22−14=8.

Bài 4: Có 57 con gà và thỏ, tổng cộng 136 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải:

Trước hết, ta tóm tắt quan hệ giữa các đại lượng, tìm đại lượng trung gian cần thiết rồi mới trả lời câu hỏi chính.

Giả sử cả 57 con đều là gà thì có 57×2=114 chân.

Phép tính này giải quyết quan hệ đầu tiên của bài và tạo ra dữ kiện còn thiếu cho bước tính tiếp theo.

Số chân thừa là 136−114=22; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 22:2=11.

Dùng kết quả trung gian để tìm đại lượng đề hỏi, ghi rõ đơn vị và đối tượng trong từng câu lời giải.

Từ các kết quả trên, ta trả lời đầy đủ yêu cầu của bài toán và ghi đáp số kèm đơn vị (nếu có).

Đáp số: Số gà là 57−11=46.

Bài 5: Có 28 con gà và thỏ, tổng cộng 68 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải:

Trước hết, ta tóm tắt quan hệ giữa các đại lượng, tìm đại lượng trung gian cần thiết rồi mới trả lời câu hỏi chính.

Giả sử cả 28 con đều là gà thì có 28×2=56 chân.

Phép tính này giải quyết quan hệ đầu tiên của bài và tạo ra dữ kiện còn thiếu cho bước tính tiếp theo.

Số chân thừa là 68−56=12; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 12:2=6.

Dùng kết quả trung gian để tìm đại lượng đề hỏi, ghi rõ đơn vị và đối tượng trong từng câu lời giải.

Từ các kết quả trên, ta trả lời đầy đủ yêu cầu của bài toán và ghi đáp số kèm đơn vị (nếu có).

Đáp số: Số gà là 28−6=22.

Tự kiểm tra mức độ thành thạo

Bài tập tự luyện

Em hãy tự làm trước. Các bài tập đều ở mức nâng cao hoặc nâng cao CLC.

Bài 1: Có 22 con gà và thỏ, tổng cộng 62 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 2: Có 30 con gà và thỏ, tổng cộng 100 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 3: Có 37 con gà và thỏ, tổng cộng 134 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 4: Có 53 con gà và thỏ, tổng cộng 130 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 5: Có 49 con gà và thỏ, tổng cộng 144 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 6: Có 42 con gà và thỏ, tổng cộng 164 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 7: Có 37 con gà và thỏ, tổng cộng 76 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 8: Có 20 con gà và thỏ, tổng cộng 70 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 9: Có 56 con gà và thỏ, tổng cộng 140 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 10: Có 53 con gà và thỏ, tổng cộng 202 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 11: Có 25 con gà và thỏ, tổng cộng 82 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Bài 12: Có 44 con gà và thỏ, tổng cộng 110 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Xem lời giải bài tập tự luyện

Bài 1: Có 22 con gà và thỏ, tổng cộng 62 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 22 con đều là gà thì có 22×2=44 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 62−44=18; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 18:2=9. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 22−9=13.

Kiểm tra: Kiểm tra lại các kích thước đã dùng, công thức và đơn vị đo. Kết quả diện tích phải mang đơn vị vuông, thể tích mang đơn vị khối và phải phù hợp với kích thước của hình.

Bài 2: Có 30 con gà và thỏ, tổng cộng 100 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 30 con đều là gà thì có 30×2=60 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 100−60=40; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 40:2=20. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 30−20=10.

Bài 3: Có 37 con gà và thỏ, tổng cộng 134 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 37 con đều là gà thì có 37×2=74 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 134−74=60; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 60:2=30. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 37−30=7.

Bài 4: Có 53 con gà và thỏ, tổng cộng 130 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 53 con đều là gà thì có 53×2=106 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 130−106=24; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 24:2=12. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 53−12=41.

Bài 5: Có 49 con gà và thỏ, tổng cộng 144 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 49 con đều là gà thì có 49×2=98 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 144−98=46; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 46:2=23. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 49−23=26.

Bài 6: Có 42 con gà và thỏ, tổng cộng 164 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 42 con đều là gà thì có 42×2=84 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 164−84=80; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 80:2=40. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 42−40=2.

Bài 7: Có 37 con gà và thỏ, tổng cộng 76 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 2: Số chân thừa là 76−74=2; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 2:2=1. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 37−1=36.

Bài 8: Có 20 con gà và thỏ, tổng cộng 70 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 20 con đều là gà thì có 20×2=40 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 70−40=30; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 30:2=15. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 20−15=5.

Bài 9: Có 56 con gà và thỏ, tổng cộng 140 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 56 con đều là gà thì có 56×2=112 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 140−112=28; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 28:2=14. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 56−14=42.

Bài 10: Có 53 con gà và thỏ, tổng cộng 202 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 2: Số chân thừa là 202−106=96; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 96:2=48. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 53−48=5.

Bài 11: Có 25 con gà và thỏ, tổng cộng 82 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 25 con đều là gà thì có 25×2=50 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 82−50=32; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 32:2=16. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 25−16=9.

Bài 12: Có 44 con gà và thỏ, tổng cộng 110 chân. Giả sử tất cả đều là gà, hãy dùng phương pháp giả thiết tạm để tìm số gà và số thỏ.

Lời giải chi tiết:

Bước 1: Giả sử cả 44 con đều là gà thì có 44×2=88 chân. Phép nhân được dùng khi một lượng bằng nhau được lặp lại nhiều lần. Ta ghi rõ mỗi thừa số biểu thị đại lượng nào và kiểm tra đơn vị của tích.

Bước 2: Số chân thừa là 110−88=22; mỗi con thỏ hơn gà 2 chân nên số thỏ là 22:2=11. Phép chia dùng để tìm giá trị của một phần, một đơn vị hoặc số lần chứa nhau. Cần nêu rõ ý nghĩa của thương và đơn vị của kết quả trước khi dùng ở phép tính tiếp theo.

Đáp số: Số gà là 44−11=33.

Tổng kết bài học

Ghi nhớ và tự kiểm tra

Trọng tâm của bài là nhận ra cấu trúc ẩn trong dạng Phương pháp giả thiết tạm.
Không làm theo phép tính máy móc; cần giải thích vì sao chọn cách làm.
Mọi đáp số phải được kiểm tra lại với toàn bộ dữ kiện của đề.

Câu hỏi tự kiểm tra

Em có tách được từng điều kiện và xác định thứ tự xử lí không?
Em có trình bày đủ các kết quả trung gian không?
Em có kiểm tra lại đáp số bằng điều kiện ban đầu hoặc một cách khác không?