Mục tiêu bài học
So sánh phân số cùng tử hoặc cùng mẫu là những trường hợp đặc biệt có thể kết luận nhanh mà không cần quy đồng.
- So sánh được phân số cùng mẫu.
- So sánh được phân số dương cùng tử.
- Sắp xếp nhiều phân số cùng tử hoặc cùng mẫu.
Kiến thức cần nhớ
- Cùng mẫu: tử lớn hơn thì phân số lớn hơn.
- Cùng tử dương: mẫu nhỏ hơn thì phân số lớn hơn.
- Khi sắp xếp, nên ghi rõ tiêu chí đang dùng để tránh nhầm.
Ví dụ minh họa
Ví dụ 1: So sánh 59 và 79.
Hướng dẫn giải chi tiết:
Hai phân số cùng mẫu 9.
Phân số có tử lớn hơn thì lớn hơn.
Vì 7 > 5 nên 79 > 59.
Ví dụ 2: So sánh 712 và 715.
Hướng dẫn giải chi tiết:
Hai phân số cùng tử 7.
Với hai phân số dương cùng tử, mẫu nhỏ hơn thì phân số lớn hơn.
Vì 12 < 15 nên 712 > 715.
Ví dụ 3: Sắp xếp 511, 911, 711 theo thứ tự tăng dần.
Hướng dẫn giải chi tiết:
Các phân số cùng mẫu 11 nên so sánh các tử 5, 9, 7.
511 < 711 < 911.
Bài tập áp dụng
Bài 1: So sánh 413 và 913.
Lời giải:
Kết quả: 413 < 913.
Bài 2: So sánh 1120 và 720.
Lời giải:
Kết quả: 1120 > 720.
Bài 3: So sánh 58 và 512.
Lời giải:
Kết quả: 58 > 512.
Bài 4: So sánh 914 và 917.
Lời giải:
Kết quả: 914 > 917.
Bài 5: So sánh 1325 và 1330.
Lời giải:
Kết quả: 1325 > 1330.
Bài tập tự luyện
Bài 1: So sánh 310 và 710.
Bài 2: So sánh 815 và 1115.
Bài 3: So sánh 1419 và 919.
Bài 4: So sánh 47 và 49.
Bài 5: So sánh 613 và 617.
Bài 6: So sánh 920 và 925.
Bài 7: So sánh 1231 và 1831.
Bài 8: So sánh 1740 và 1340.
Bài 9: So sánh 516 và 518.
Bài 10: So sánh 13 và 14.
Bài 11: So sánh 1930 và 2330.
Bài 12: So sánh 827 và 833.
Bài 13: So sánh 1124 và 1724.
Bài 14: So sánh 1532 và 38.
Bài 15: So sánh 2150 và 2950.
Lời giải bài tập tự luyện
Bài 1:
Đáp số: 310 < 710.
Bài 2:
Đáp số: 815 < 1115.
Bài 3:
Đáp số: 1419 > 919.
Bài 4:
Đáp số: 47 > 49.
Bài 5:
Đáp số: 613 > 617.
Bài 6:
Đáp số: 920 > 925.
Bài 7:
Đáp số: 1231 < 1831.
Bài 8:
Đáp số: 1740 > 1340.
Bài 9:
Đáp số: 516 > 518.
Bài 10:
Đáp số: 13 > 14.
Bài 11:
Đáp số: 1930 < 2330.
Bài 12:
Đáp số: 827 > 833.
Bài 13:
Đáp số: 1124 < 1724.
Bài 14:
Đáp số: 1532 > 38.
Bài 15:
Đáp số: 2150 < 2950.
Ghi nhớ
- Cùng mẫu → so tử.
- Cùng tử dương → mẫu nhỏ hơn thì phân số lớn hơn.
- Không áp dụng quy tắc cùng tử cho các phân số có tử khác nhau.