Bài 199 Nguyên lý chắc chắn và tối ưu Nâng cao

Tìm giá trị lớn nhất của một biểu thức số học

Chuyên đề nâng cao tìm giá trị lớn nhất của một biểu thức số học với phương pháp chọn lọc, 20 bài toán phân loại và lời giải đầy đủ từng bước dành cho học sinh ôn thi vào lớp 6 CLC.

1
Học xong bài này

Mục tiêu bài học

  • Hiểu tư duy trường hợp xấu nhất hoặc tối ưu trong chuyên đề “Tìm giá trị lớn nhất của một biểu thức số học”.
  • Biết giải thích vì sao số lượng tìm được là đủ và vì sao nhỏ hơn thì chưa chắc chắn.
  • Giải được bài phân loại bằng lập luận số học rõ ràng.
2
Nắm chắc trước khi làm bài

Kiến thức cần nhớ

  • Bài ‘chắc chắn’ thường xét trường hợp xấu nhất: trì hoãn điều cần đạt lâu nhất rồi lấy thêm 1.
  • Khi phân đồ vật vào nhóm, nếu số đồ vật nhiều hơn số nhóm thì phải có nhóm nhận từ 2 đồ vật trở lên.
  • Bài tối ưu cần xác định đại lượng giữ nguyên và thử cách phân chia cân đối hoặc lệch nhất tùy mục tiêu.
  • Kết quả tối ưu phải được kiểm tra bằng lập luận, không chỉ thử một vài trường hợp.
3
Quan sát cách làm

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1

Đề bài: Hai số tự nhiên có tổng 20. Tìm tích lớn nhất.

Hướng dẫn giải chi tiết: Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 10 và 10. Tích: 10 × 10 = 100.

Ví dụ 2

Đề bài: Hai số tự nhiên có tổng 22. Tìm tích lớn nhất.

Hướng dẫn giải chi tiết: Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 11 và 11. Tích: 11 × 11 = 121.

Ví dụ 3

Đề bài: Hai số tự nhiên có tổng 24. Tìm tích lớn nhất.

Hướng dẫn giải chi tiết: Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 12 và 12. Tích: 12 × 12 = 144.

4
Luyện ngay sau ví dụ

Bài tập áp dụng

Bài 1: Hai số tự nhiên có tổng 26. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 13 và 13. Tích: 13 × 13 = 169.

Bài 2: Hai số tự nhiên có tổng 28. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 14 và 14. Tích: 14 × 14 = 196.

Bài 3: Hai số tự nhiên có tổng 30. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 15 và 15. Tích: 15 × 15 = 225.

Bài 4: Hai số tự nhiên có tổng 32. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 16 và 16. Tích: 16 × 16 = 256.

Bài 5: Hai số tự nhiên có tổng 34. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 17 và 17. Tích: 17 × 17 = 289.

5
Tự kiểm tra mức độ thành thạo

Bài tập tự luyện

Bài 1: Hai số tự nhiên có tổng 36. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 18 và 18. Tích: 18 × 18 = 324.

Bài 2: Hai số tự nhiên có tổng 38. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 19 và 19. Tích: 19 × 19 = 361.

Bài 3: Hai số tự nhiên có tổng 40. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 20 và 20. Tích: 20 × 20 = 400.

Bài 4: Hai số tự nhiên có tổng 42. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 21 và 21. Tích: 21 × 21 = 441.

Bài 5: Hai số tự nhiên có tổng 44. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 22 và 22. Tích: 22 × 22 = 484.

Bài 6: Hai số tự nhiên có tổng 46. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 23 và 23. Tích: 23 × 23 = 529.

Bài 7: Hai số tự nhiên có tổng 48. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 24 và 24. Tích: 24 × 24 = 576.

Bài 8: Hai số tự nhiên có tổng 50. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 25 và 25. Tích: 25 × 25 = 625.

Bài 9: Hai số tự nhiên có tổng 52. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 26 và 26. Tích: 26 × 26 = 676.

Bài 10: Hai số tự nhiên có tổng 54. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 27 và 27. Tích: 27 × 27 = 729.

Bài 11: Hai số tự nhiên có tổng 56. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 28 và 28. Tích: 28 × 28 = 784.

Bài 12: Hai số tự nhiên có tổng 58. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 29 và 29. Tích: 29 × 29 = 841.

Bài 13: Hai số tự nhiên có tổng 60. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 30 và 30. Tích: 30 × 30 = 900.

Bài 14: Hai số tự nhiên có tổng 62. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 31 và 31. Tích: 31 × 31 = 961.

Bài 15: Hai số tự nhiên có tổng 64. Tìm tích lớn nhất.

Lời giải

Với tổng không đổi, tích lớn nhất khi hai số gần nhau nhất: 32 và 32. Tích: 32 × 32 = 1024.

6
Chốt lại kiến thức

Ghi nhớ

  • Bài ‘chắc chắn’ thường xét trường hợp xấu nhất: trì hoãn điều cần đạt lâu nhất rồi lấy thêm 1.
  • Khi phân đồ vật vào nhóm, nếu số đồ vật nhiều hơn số nhóm thì phải có nhóm nhận từ 2 đồ vật trở lên.
  • Bài tối ưu cần xác định đại lượng giữ nguyên và thử cách phân chia cân đối hoặc lệch nhất tùy mục tiêu.