Điền chữ số còn thiếu trong phép cộng và phép trừ lớp 2 rèn khả năng suy luận theo từng hàng. Học sinh cần chú ý trường hợp có nhớ hoặc có mượn.

Kiến thức cần nhớ

Xét phép tính từ hàng đơn vị sang hàng chục. Nếu tổng ở hàng đơn vị từ 10 trở lên thì có nhớ 1 chục. Trong phép trừ, nếu hàng đơn vị không trừ được thì phải đổi 1 chục thành 10 đơn vị.

Cách suy luận

Không đoán cả số cùng lúc. Hãy bắt đầu ở hàng đơn vị, xác định có nhớ hoặc mượn hay không, rồi mới chuyển sang hàng chục.

Ví dụ

Ví dụ 1: Điền chữ số: 4□ + 27 = 73.

Hướng dẫn: 73 − 27 = 46 nên chữ số cần điền là 6.

Ví dụ 2: Điền chữ số: □5 − 28 = 37.

Hướng dẫn: 37 + 28 = 65 nên chữ số cần điền là 6.

Bài tập luyện tư duy

Bài 1: Điền chữ số: 3□ + 45 = 78.

Lời giải

78 − 45 = 33, điền 3.

Bài 2: Điền chữ số: □7 + 26 = 63.

Lời giải

63 − 26 = 37, điền 3.

Bài 3: Điền chữ số: 8□ − 35 = 49.

Lời giải

49 + 35 = 84, điền 4.

Bài 4: Điền chữ số: □2 − 18 = 44.

Lời giải

44 + 18 = 62, điền 6.

Bài 5: Điền cùng một chữ số vào hai ô: 2□ + □5 = 61. Có điền được không?

Lời giải

Thử theo hàng đơn vị: □ + 5 phải có chữ số tận cùng là 1, nên ô có thể là 6 và có nhớ 1. Khi đó hàng chục là 2 + 6 + 1 = 9, không phải 6. Vậy không có chữ số nào thỏa mãn.

Bài 6: Điền chữ số: 4□ + 3□ = 84, hai ô giống nhau.

Lời giải

40+a + 30+a = 84 nên 2a = 14, a = 7. Điền 7.

Bài 7: Điền cùng một chữ số vào hai ô: □6 − 2□ = 31.

Lời giải

Hàng đơn vị: 6 − □ = 1 nên ô là 5. Kiểm tra hàng chục: 5 − 2 = 3. Vậy điền 5: 56 − 25 = 31.

Bài 8: Điền chữ số: 7□ − 46 = 28.

Lời giải

28 + 46 = 74, điền 4.

Bài 9: Điền chữ số: □9 + 34 = 83.

Lời giải

83 − 34 = 49, điền 4.

Bài 10: Điền cùng một chữ số vào hai ô: 9□ − □8 = 45. Có điền được không?

Lời giải

Xét hàng đơn vị: muốn trừ ra 5 thì phải mượn, nên 10 + □ − 8 = 5, suy ra ô là 3. Khi mượn, hàng chục còn 8; 8 − 3 = 5, không phải 4. Vậy không có chữ số thỏa mãn.

Ghi nhớ

Xét phép tính từ hàng đơn vị sang hàng chục. Nếu tổng ở hàng đơn vị từ 10 trở lên thì có nhớ 1 chục. Trong phép trừ, nếu hàng đơn vị không trừ được thì phải đổi 1 chục thành 10 đơn vị.

Xem thêm