Với các số đến 100 000, quy tắc đặt tính vẫn giống các phạm vi nhỏ hơn: các chữ số cùng hàng phải thẳng cột và thực hiện từ phải sang trái.

Nguyên tắc đặt tính không thay đổi khi số lớn hơn

  • Đặt các hàng đơn vị, chục, trăm, nghìn, chục nghìn thẳng cột.
  • Khi tổng ở một hàng từ 10 trở lên, viết chữ số hàng đó và nhớ sang hàng kế tiếp.
  • Khi trừ không đủ, đổi 1 đơn vị ở hàng cao hơn thành 10 đơn vị của hàng đang tính.

Cách tính và kiểm tra

Ví dụ 23 458 + 16 327: cộng từ hàng đơn vị, chú ý số nhớ ở các hàng. Kết quả là 39 785.

Ví dụ 50 000 − 18 726: thực hiện đổi lần lượt ở các hàng có chữ số 0; kết quả là 31 274.

Có thể kiểm tra phép cộng bằng phép trừ và kiểm tra phép trừ bằng phép cộng. Đây là cách phát hiện nhanh lỗi nhớ hoặc lỗi đổi.

Ví dụ cộng và trừ trong phạm vi 100 000

Ví dụ 1: Tính 32 475 + 6 218.
Cách làm: 38 693.

Ví dụ 2: Tính 70 000 − 25 648.
Cách làm: 44 352.

Sai một hàng sẽ làm sai cả kết quả

  • Đặt lệch cột vì số chữ số khác nhau.
  • Quên số nhớ khi cộng nhiều hàng liên tiếp.
  • Khi trừ qua nhiều chữ số 0, đổi sai ở hàng liền trước.

Tự luyện phép cộng và phép trừ

  1. 14 526 + 23 304 = ?
    Đáp số: 37 830.
  2. 60 000 − 12 345 = ?
    Đáp số: 47 655.
  3. Kiểm tra 28 700 − 6 580 = 22 120 bằng phép tính nào?
    Đáp số: 22 120 + 6 580 = 28 700.

Ước lượng để phát hiện kết quả bất thường

Trước hoặc sau khi tính, có thể làm tròn các số đến hàng nghìn để ước lượng. Chẳng hạn 32 475 + 6 218 xấp xỉ 32 000 + 6 000 = 38 000, nên kết quả 38 693 là hợp lí. Nếu đặt tính ra 386 930 hoặc 3 869 thì chắc chắn có lỗi về hàng hoặc vị trí chữ số.

Ước lượng trước khi đặt tính

Trước khi tính chính xác, có thể làm tròn để đoán khoảng kết quả. Chẳng hạn 27 846 + 31 092 xấp xỉ 28 000 + 31 000 = 59 000, nên một kết quả như 5 938 chắc chắn bất hợp lí.

Ước lượng không thay thế phép đặt tính, nhưng là bước kiểm tra rất nhanh để phát hiện thiếu một chữ số, đặt lệch hàng hoặc quên nhớ.

Bài học liên quan

Xem thêm