Cấu tạo số tự nhiên nâng cao lớp 5 rèn đọc giá trị theo hàng, phân tích số thành tổng, lập số theo điều kiện và suy luận về số lượng số có thể tạo.

Kiến thức cần nhớ

  • Giá trị một chữ số bằng chữ số nhân với giá trị của hàng nó đứng.
  • Số có ba chữ số gồm hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị; chữ số hàng trăm không được bằng 0.
  • Khi lập số từ các chữ số cho trước, thứ tự chữ số quyết định giá trị số.

Cách suy luận

  1. Phân tích từng hàng trước.
  2. Với bài lập số, chọn chữ số đầu tiên theo điều kiện lớn nhất/nhỏ nhất.
  3. Nếu đếm số, xét từng vị trí và loại trường hợp chữ số đầu bằng 0.

Ví dụ có hướng dẫn giải chi tiết

Ví dụ 1: Phân tích số 5072 theo giá trị các hàng.

Hướng dẫn giải chi tiết:

5072 = 5000 + 70 + 2.

Ví dụ 2: Dùng các chữ số 2, 5, 8 mỗi chữ số một lần lập số lớn nhất và nhỏ nhất có ba chữ số.

Hướng dẫn giải chi tiết:

Lớn nhất 852; nhỏ nhất 258.

Bài tập luyện tư duy

Bài 1: Giá trị chữ số 6 trong số 46215 là bao nhiêu?

Lời giải

Chữ số 6 ở hàng nghìn, giá trị 6000.

Bài 2: Viết số gồm 4 chục nghìn, 3 trăm, 8 đơn vị.

Lời giải

Số là 40308.

Bài 3: Dùng 1, 4, 7 lập tất cả số có ba chữ số, không lặp.

Lời giải

Có 147, 174, 417, 471, 714, 741.

Bài 4: Dùng 0, 3, 5 lập số lớn nhất có ba chữ số, mỗi chữ số một lần.

Lời giải

Chọn hàng trăm 5, hàng chục 3, đơn vị 0: 530.

Bài 5: Dùng 0, 3, 5 lập số nhỏ nhất có ba chữ số, mỗi chữ số một lần.

Lời giải

Hàng trăm không thể là 0 nên chọn 3, sau đó 0 rồi 5: 305.

Bài 6: Có bao nhiêu số có hai chữ số được lập từ 2, 4, 6 nếu được lặp chữ số?

Lời giải

Hàng chục có 3 cách, hàng đơn vị 3 cách: 3 × 3 = 9 số.

Bài 7: Có bao nhiêu số có ba chữ số lập từ 0, 1, 2 nếu được lặp?

Lời giải

Hàng trăm có 2 cách (1 hoặc 2); hai hàng sau mỗi hàng 3 cách. Có 2 × 3 × 3 = 18 số.

Bài 8: Một số có ba chữ số, hàng trăm 7, hàng chục kém hàng trăm 2, hàng đơn vị bằng tổng hai chữ số đầu nhưng phải là một chữ số. Có tồn tại không?

Lời giải

Hàng chục 5; tổng 7 + 5 = 12 không phải một chữ số. Vậy không tồn tại.

Bài 9: Một số có hàng trăm là 6, hàng đơn vị là 4 và tổng ba chữ số bằng 15. Tìm chữ số hàng chục.

Lời giải

Hai chữ số đã biết có tổng 10, nên chữ số hàng chục là 15 – 10 = 5. Số cần tìm là 654.

Bài 10: Lập số lớn nhất có bốn chữ số khác nhau từ 0, 2, 5, 9.

Lời giải

Sắp xếp giảm dần: 9520.

Ghi nhớ

  • Chữ số 0 không được đứng đầu số có nhiều chữ số.
  • Bài đếm số nên đếm số cách chọn từng vị trí.

Xem thêm