Tính hợp lý là chọn cách biến đổi giúp biểu thức ngắn hơn, dễ kiểm tra hơn. Học sinh cần nhận ra tính chất giao hoán, kết hợp và phân phối thay vì tính máy móc từ trái sang phải.

Kiến thức cần nhớ

Phép cộng và phép nhân có tính chất giao hoán, kết hợp. Phép nhân phân phối đối với phép cộng và phép trừ: có thể đặt thừa số chung hoặc tách một số thành tổng, hiệu thuận tiện.

Cách suy luận

Tìm số tròn trăm, tròn nghìn; tìm thừa số chung; hoặc tách một số gần tròn chục, tròn trăm. Mỗi biến đổi phải giữ nguyên giá trị biểu thức.

Ví dụ

Ví dụ 1: Tính hợp lý: 48×37+52×37.

Hướng dẫn: Đặt 37 làm thừa số chung: (48 + 52) × 37 = 100 × 37 = 3700.

Ví dụ 2: Tính hợp lý: 999×36.

Hướng dẫn: 999 × 36 = (1000 − 1) × 36 = 36000 − 36 = 35964.

Bài tập luyện tư duy

Bài 1: Tính: 25×47+75×47.

Lời giải

(25 + 75) × 47 = 4700.

Bài 2: Tính: 63×18-53×18.

Lời giải

(63 − 53) × 18 = 180.

Bài 3: Tính: 101×56.

Lời giải

(100 + 1) × 56 = 5656.

Bài 4: Tính: 98×45.

Lời giải

(100 − 2) × 45 = 4500 − 90 = 4410.

Bài 5: Tính: 125×24.

Lời giải

24 = 3 × 8 nên 125 × 8 × 3 = 1000 × 3 = 3000.

Bài 6: Tính: 36×25+36×75.

Lời giải

36 × (25 + 75) = 3600.

Bài 7: Tính: 73+198+27.

Lời giải

73 + 27 = 100; 100 + 198 = 298.

Bài 8: Tính: 5000-1998.

Lời giải

5000 − 2000 + 2 = 3002.

Bài 9: Tính: 45×12.

Lời giải

45 × (10 + 2) = 450 + 90 = 540.

Bài 10: Tính: 2400:6+600:6.

Lời giải

(2400 + 600) : 6 = 3000 : 6 = 500.

Ghi nhớ

Xem thêm